Logo Yeulichsu.edu.vn

Tìm hiểu sự kiện tuyệt chủng Permi

Nguyễn Thuý Nguyễn Thuý |

Sự kiện tuyệt chủng Permi là vụ tuyệt chủng lớn nhất trong lịch sử Trái Đất, đã xóa sổ 95% số loài sinh vật biển và 70% số loài sinh vật trên cạn.

Kỷ Permi là gì?

Kỷ Permi hay còn gọi là kỷ Tam Điệp là một kỷ địa chất kéo dài 47 triệu năm, từ khoảng 298,9 triệu năm trước đến khoảng 252,17 triệu năm trước. Đây là kỷ cuối cùng của đại Cổ Sinh và được đặt tên theo thành phố Perm ở Nga, nơi các hóa thạch kỷ Permi lần đầu tiên được phát hiện.

Sự kết thúc của kỷ này được đánh dấu bằng sự kiện tuyệt chủng lớn, gọi là sự kiện tuyệt chủng kỷ Permi-kỷ Trias, đã được xác định niên đại chính xác hơn. 

Ky-Permi-la-gi

Sự kiện tuyệt chủng Permi gắn với sự kiện tuyệt chủng rộng lớn nhất được ghi lại trong cổ sinh vật học. Ước tính có đến 90% đến 95% các loài sinh vật biển đã tuyệt chủng, cũng như khoảng 70% loài sinh vật trên cạn. Ở mức độ riêng rẽ, có lẽ tới 99,5% số lượng các loại sinh vật khác nhau đã biến mất do hậu quả của sự kiện này. 

Khí hậu

Cũng như trong thời kỳ Cacbon trước đó, khí hậu của kỷ Permi có mối liên hệ mật thiết với địa lý của nó. Phần lớn đất đai của trái đất vẫn bị nhốt trong siêu lục địa Pangea, với các nhánh xa bao gồm Siberia, Australia và Trung Quốc ngày nay. Trong thời kỳ đầu của kỷ Permi, phần lớn phía nam Pangea được bao phủ bởi các sông băng, nhưng điều kiện ấm lên đáng kể vào đầu kỷ Trias, với sự xuất hiện trở lại của

Địa chất kỷ Permi

Kỷ Permi có những khu rừng mưa rộng lớn tại hoặc gần đường xích đạo. Các hệ sinh thái trên toàn cầu cũng trở nên khô cằn hơn đáng kể, điều này đã thúc đẩy sự phát triển của các loại bò sát mới thích nghi tốt hơn để đối phó với khí hậu khô cằn.

Các sông băng đã có trong thời kỳ Carboniferous đã tồn tại ở vùng cực nam Gondwana. Do sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu, các sông băng này rút đi dọc theo kỷ Permi. Trong thời kỳ này, Hercynian orogeny đã có thể phát triển nhờ mức độ hoạt động địa chấn cao. Khi các mảng kiến ​​tạo di chuyển ngày càng mạnh, hiện tượng orogen này có thể được hình thành, dẫn đến sự hình thành lục địa lớn gọi là Pangea.

Dia-chat-ky-Permi

Khi thời kỳ này bắt đầu, hành tinh của chúng ta vẫn đang chịu những tác động cuối cùng của quá trình băng hà. Điều này có nghĩa là tất cả các vùng Cực đều bị bao phủ bởi những lớp băng rộng lớn. Mực nước biển trong kỷ Permi nói chung là thấp. 

Hệ động – thực vật trong kỷ Permi

Động vật biển

Trong các môi trường đại dương thì các kiểu san hô mới và hiện đại đã xuất hiện vào thời kỳ Trias sớm, tạo thành các mảng đá ngầm có kích thước khiêm tốn hơn so với các hệ thống san hô lớn của kỷ Devon hay của đá ngầm ngày nay. Sinh vật dưới đáy biển nhiệt đới phong phú, bao gồm các nhóm tay cuộn, da gai, hình rêu, san hô, ít hơn là thân mềm và bọ ba thùy.

Động vật trên cạn

Trong Permi Sớm, loại động vật đa dạng và phong phú là lưỡng cư và synapsid nhánh-pelycosaur. Tuy nhiên hệ động vật bốn chân trên cạn ở giai đoạn sau có sự khác biệt đáng kể khi mà therapsid thống trị với những đại diện to lớn phổ biến như dinocephalia, therocephalia, gorgonopsia, và dicynodont.

Thực vật

Trên đất liền, những loại thực vật còn sống sót là ngành Lycopodiophyta (thạch tùng, thông đất), thống lĩnh là tuế (ngành Cycadophyta), ngành Ginkgophyta (đại diện ngày nay là bạch quả (Ginkgo biloba)) và dương xỉ có hạt. Thực vật có hạt thống lĩnh mặt đất. Ở bán cầu bắc, các loài thông là chủ yếu. Glossopteris (dương xỉ có hạt) đã thống trị bán cầu nam vào đầu kỷ Trias.

Nguyên nhân tuyệt chủng kỷ Permi

Theo các nghiên cứu được thực hiện và dữ liệu được thu thập bởi các chuyên gia trong khu vực, sự tuyệt chủng hàng loạt lớn nhất là sự kết thúc của Permi và sự khởi đầu của Trias. Lý do cho điều này là trong quá trình này, xảy ra khoảng 250 triệu năm trước, gần như tất cả các dạng sống trên hành tinh đều biến mất.

Các bằng chứng khảo cổ cho thấy, nguyên nhân chính của hiện tượng trên là do sự vận động kiến tạo mạnh mẽ của lớp vỏ Trái đất, gây nứt gãy, dồn nén các mảng lục địa. 

Nguyen-nhan-tuyet-chung-ky-Permi

Sự phun trào magma lên bề mặt Trái đất đã nhấn chìm tất cả trong biển lửa. Bên cạnh đó, bụi và khí carbonic tràn ngập không khí, gây hiệu ứng nhà kính khiến Trái đất càng trở nên nóng hơn bao giờ hết. Dưới đại dương, các dòng hải lưu thay đổi đã làm biến mất nhiều hệ sinh thái, sự sống trở nên vô cùng mong manh. 

Nguyen-nhan-tuyet-chung-ky-Permi (1)

Một nguyên nhân nữa được cho là góp phần gây ra vụ đại tuyệt chủng đẫm máu này là sự va chạm của thiên thạch có bán kính 500km với Trái đất. Vết tích của vụ va chạm này được tìm thấy ở Nam Cực năm 2006 bởi các nhà khoa học thuộc trường Đại học Tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Phải mất một thời gian rất lâu sau đó, sự sống mới được khôi phục lại dần dần từ những sinh vật nhỏ may mắn sống sót trong đó có một số nhóm bò sát.

Chia sẻ bài viết:
Nguyễn Thuý

Nguyễn Thuý

TS. Nguyễn Thuý sở hữu hơn 20 năm kinh nghiệm nghiên cứu Sử học Đông Nam Á, tham gia dự án quốc tế uy tín và tác giả bài báo khoa học hàng đầu. Tại Yêu Lịch Sử, bà cung cấp phân tích sâu sắc, định hình tư duy lịch sử khu vực đáng tin cậy nhất.

Xem tất cả bài viết

Bình luận

T
Trần Tuấn Anh
19:06:46 03-06-2026

Ồ, chủ đề này hay quá! Mình luôn tò mò về sự kiện tuyệt chủng Permi, nghe nói đây là đại tuyệt chủng lớn nhất lịch sử Trái Đất phải không ạ?

N
Ngọc Diệp
07:20:51 05-06-2026

Tuyệt vời! Cuối cùng cũng có bài viết chuyên sâu về sự kiện này. Mình rất mong đọc được những thông tin chi tiết về nguyên nhân chính và hậu quả của nó.

H
Hoàng Minh
20:34:14 06-06-2026

Có giả thuyết nào mới về nguyên nhân của sự kiện tuyệt chủng Permi không tác giả? Có phải do núi lửa Siberia hoạt động mạnh không?

L
Lan Hương
17:27:20 07-06-2026

Mình muốn biết những loài vật nào đã biến mất nhiều nhất trong sự kiện này và mất bao lâu để hệ sinh thái hồi phục sau đó?

V
Văn Chung
08:29:06 09-06-2026

Sự kiện Permi này kinh khủng hơn vụ thiên thạch xóa sổ khủng long nhiều không nhỉ? Liệu có bài học nào cho con người hiện tại không?

T
Thùy Linh
13:22:37 10-06-2026

Rất cảm ơn tác giả đã chọn một chủ đề thú vị và quan trọng như thế này. Mình tin bài viết sẽ rất hữu ích cho những ai yêu thích khoa học lịch sử Trái Đất.

Q
Quốc Bảo
19:19:36 11-06-2026

Tôi luôn băn khoăn về mối liên hệ giữa sự kiện tuyệt chủng Permi và biến đổi khí hậu. Có phải nó cũng liên quan đến sự tăng nồng độ CO2 không?

M
Mai Anh
10:02:17 13-06-2026

Bài viết có đề cập đến tốc độ diễn ra của sự kiện tuyệt chủng này không ạ? Nó xảy ra đột ngột hay kéo dài trong bao lâu?

P
Phạm Dũng
18:23:13 14-06-2026

Nghe tên đã thấy hấp dẫn rồi. Đây là một trong những sự kiện lịch sử đáng sợ nhất của hành tinh chúng ta. Đọc ngay mới được!

T
Thu Hà
22:06:10 15-06-2026

Có phải sự kiện tuyệt chủng Permi đã mở đường cho sự phát triển của các loài bò sát và sau này là khủng long không ạ?

L
Lê Thành
21:58:45 16-06-2026

Rất mong bài viết sẽ có nhiều hình ảnh minh họa và biểu đồ để độc giả dễ hình dung về quy mô và tác động của sự kiện này.

P
Phương Thảo
17:36:01 18-06-2026

Mình muốn biết những công nghệ hoặc phương pháp nào mà các nhà khoa học sử dụng để nghiên cứu về một sự kiện đã xảy ra hàng trăm triệu năm trước?

Đ
Đức Cường
22:56:03 19-06-2026

Chủ đề tuyệt vời! Đây là một minh chứng hùng hồn cho thấy Trái Đất từng trải qua những biến động kinh hoàng. Rất hóng bài viết.